Yorùbá gbòde

Africa Magic Yorùbá

Ní ìbẹ̀rẹ̀ oṣù yii, ilé iṣẹ́ (tẹlifíṣàn) móhùn-máwòrán “Multichoice” láti orílẹ̀-èdè Gúúsù Áfíríkà (South Africa) gbé ẹ̀ka titun jáde ní èdè Yorùbá ti wọn pe ní “Africa Magic Yorùbá”

Pín káàkiri:

Agbẹjọ́rò Amẹ́ríkà fẹ́ di Ọba ní ilẹ̀ Yorùbá

Àwọn ìwé ìròhìn ní orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà sọ pe Agbẹjọ́rò ní ìlú Kansas City fẹ́ di Ọba ní ilẹ̀ Yorùbá.

O ti le ni ogún ọdún ti ọmọ-ọba Adébáyọ̀ Ògúnmeno ti wà ní ilu Kansas City ní orilẹ-èdè Amẹ́ríkà, ṣùgbọ́n o wu Agbẹjọ́rò yi láti di Ọba ilu Ṣagamu ní Ìjẹ̀bú Rẹmọ.

Itọ́ka si ọ̀rọ̀ yi nínú ìwé ìròhìn

Pín káàkiri:

Nígbàtí mo jí ní àárọ̀ yi, otútù mu gidi gan ní. Mo lo si fèrèsé ilé mi láti wo ìta, mo si rí pe gbogbo ìta funfun láúláú. Gbogbo oníròhìn (ní èdè Gẹ̀ẹ́sì) lórí ẹ̀rọ (tẹlifíṣàn) móhùn-máwòrán ní wọn sọ̀rọ̀ nípa “Snow”. Èyí lo mu mi ṣe ìwádi nípa ìtúmọ̀ ọ̀rọ̀ yi si èdè Yorùbá. Mọ wo ìwé ìtúmọ̀ èdè Yorùbá mẹ́ta ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀, ṣùgbọ́n ìtúmọ̀ oríṣiríṣi ní àwọn ìwé yi fún mi.

Ìwé ìtúmọ̀ ti Ọ̀jọ̀gbọ́n Káyọ̀dé. J. Fákinlẹde ní pe “Snow” túmọ̀ si “yìnyín” tàbí “omi dídì”, ṣùgbọ́n ìwé ìtúmọ̀ ti ìjọ CMS tẹ jáde ní ọdún 1913 ní pe “Snow” tùmọ́ si “ìrì dídì”. Ìwé ìtúmọ̀ kẹ́ta ti mo wo ní pe “Snow” túmọ̀ si “òjò dídì”.

Kíni ẹ yin ro wi pe “Snow” ní èdè Gẹ̀ẹ́si, túmọ̀ si ní èdè Yorùbá?

Ìtọ́ka sí ìparí – Funfun láúláú »

Pín káàkiri:

ALÁRINÀ (ÀṢÀ ÌGBÉYÀWÓ NÍ ILẸ̀ YORÙBÁ)

láti ọwọ́ Akéwìjesu (Ọ̀gbẹ́ni Adélékè Ọṣìndẹ́kọ ní ìlú Ìbàdàn)

Lẹ́hìn ÌFOJÚSÓDE, ohun tí ó kàn ni ALÁRINÀ. ALÁRINÀ jẹ́ ọ̀nà ìbára ẹni sọ̀rọ̀ láàrín ìdílé ọkọ àti aya tàbí láàrín ọkọ àti ìyàwó. Lẹ́hìn tí òbí báti rí obìnrin tàbí ọkùnrin fún ọmọ wọn; wọn yíò wá enìkan tí yíò jẹ alárinà láti ṣàlàyé èróǹgbà ọkàn wọn fún àwọn òbí ẹni tí wọ́n fẹ́ fẹ́ fún ọmọ wọn.

Alárinà le jẹ́ ọ̀rẹ́, aládùúgbò tàbí ọ̀kan nínú ẹbí àwọn òbí ọkùnrin tàbí tí obìnrin.
Lára àwọn ojúṣe Alárinà ni; ṣíṣe ìwaàdí lórí ẹbí tí ó fẹ́ lọ bá sọ̀rọ̀ nípa fífẹ́ ọmọ wọn.
Lẹ́hìn èyí ní yíò sọ fún bàbá ọmọ tí wọn fẹ́ fẹ́. Lọ́pọ̀lọpọ̀ igba ni wọ́n maa ní kí Alárinà maa
padà wá títí tí wọn yíò fí fun ní èsì. Tí àwọn òbí bá ti faramọ́ pé kí ọmọ wọ́n fẹ́ ọkùnrin
tí Alárinà torí rẹ̀ wá. Ohun tí ó kàn ní BÀBÁ GBỌ́, ÌYÁ GBỌ́.

Pín káàkiri:

Kíni ki nṣe?

- Ibéèrè àti Èsì nípa ọ̀rọ̀ oríṣiríṣi iṣòro ilé-ayé láti ọwọ́ Olùdámọ́ràn Fọláṣadé

Ibéèrè

Olùdámọ́ràn Fọláṣadé,

Ilé-ayé yi ma sun mi o, ilé-ayé mi ni yi ooo.
Kíni ki nṣe?
Ran mi lọ́wọ́ ooo.
Ọkọ mi ní mo ti sanra jù,
o fún ni ọ̀sẹ̀ mẹ́ta láti tínrín tàbí ki n kó jáde ní ilé ohun.
Kíni ki nṣe?

Àjọkẹ́

láti Ògbómọ̀ṣọ́

Èsì (láti ọwọ́ Olùdámọ́ràn Fọláṣadé)

Àjọkẹ́ mi ọwọn,
Ọ̀rọ̀ nlá lo dé lẹ́ yi o, láti wà ní ilé ọkọ ní àṣà ilẹ̀ wa ṣe pàtàkì.
Ọ̀rọ̀ ti ọkọ rẹ̀ sọ ko burú rárá, ilera ni ọrọ̀ ooo, fún ànfàní rẹ̀ ṣi ní o.
Àjọkẹ́ o, ba ọkọ rẹ̀ sọ̀rọ̀, ki o si pinu lati ṣe nkan nipa ọ̀rọ̀ yi.
Oríṣiríṣi nkan bi ìdárayá àbí ìjẹun níwọ̀nba l’o le ṣe,
bákànnáà gbìyànjú láti rí dokita rẹ̀ nípa ọ̀rọ̀ yi.
Mo ro wipe èsì yi, yi o ran ẹ lọwọ́.
Àjọkẹ́ o, o ri ayọ̀, ọkàn rẹ̀ yi o ṣi balẹ̀ – Olùdámọ́ràn Fọláṣadé

Pín káàkiri:

Ngugi: Èdè Àbínibí ní ilẹ̀ Áfíríkà

Ìwé titun ti Ọ̀jọ́gbọ́n Ngugi wa Thiongo gbé jáde ní ọdún 2009 ní èdè Gẹ̀ẹ́sì èyí ti àkọlé rẹ̀ túmọ̀ si “Nkan titun fún Àtúnbí ilẹ Afirika” ṣe àlàyé to jinlẹ̀ nípa èrò ọkàn Ọ̀jọ́gbọ́n Ngugi lóri ìlò èdè àbínibí. Láti ìgbàtí Ọ̀jọ́gbọ́n Ngugi ti gbé ìwé ti wọn ni kọ ni ọdún 1982 jáde (èyí ti àkọlé rẹ̀ túmọ̀ si “Òmìnira Ọkàn”) ní Ọ̀jọ́gbọ́n náà ti ń sọ̀rọ̀ nípa bi o ti ṣe jẹ́ nkan pàtàkí ki àwọn ènìyàn ilẹ̀ Áfíríkà máa lò èdè àbínibí fún ìdàgbàsókè àti ìlọsíwájú àwọn orílẹ̀-èdè wọn. Nítorí idi pàtàkì yí, ní èdè Yorùbá fi jẹ́ nkan pàtàkì lóri Yorùbá Gbòde ní ayélújára Abeokuta.ORG

Pín káàkiri:

Haruna Iṣọ́lá àti Ẹgbẹ́ Majority ìlú Cotonou?

Ta lo mọ nkan ti o ṣelẹ́ si ẹgbẹ́ ọmọ Yorùbá ti o wà ni Cotonou – “Ẹgbẹ́ Majority“, ti Bàbá Haruna Iṣọ́lá fi kọrin ni ọdún 1982 nínú àwo (orin) ti wọn pe ní “Ẹgbẹ́ Ọrẹdẹgbẹ́, Kaduna”?
Ṣe Ẹgbẹ́ Majority ṣi wà ni ìlú Cotonou, ni orílẹ̀-ede Benin, lóni?

Pín káàkiri:

Èlò-ìṣẹ́ ẹ̀rọ ibanisọ̀rọ̀ alagbéka fún oríṣiríṣi orúkọ (16,452) ọmọ Yorùbá

Ẹ tẹ ibi ti atọ́ka si ní ibi, láti lọ si “iTunes”
fún gbígba ànfàní èlò-ìṣẹ́ Orúkọ Yorùbá yi,
si ori ẹrọ ibanisọ̀rọ̀ yin lọ́fẹ

Pín káàkiri:

Ìjẹ̀ṣà àti Obì

Obì

Oriṣi obì meji l’ó wà:
Obì gidi, eyi ni àdáyébá,
a máa l’áwẹ́ mẹta si mẹfa,
ọdun keje si ẹkẹjọ ni sii saaba wọ ilé èso.

Awọn Ìjẹ̀ṣà si fẹran à ti máa gbin obì,
wọn si gbà pé, igi owó ($ £ ₦) ati igi ọrọ̀
ni ó jẹ́ fún awọn.
Eyi ni ó mú ki á máa ki Ìjẹ̀ṣà bayii:
Ìjẹ̀ṣà ó sun ore,
Ọmọ onilé obi,
Ìjẹ̀ṣà o sun ore,
Ọmọ olóbì wọ́ọ́wọ́ntiwọ́,
Ọmọ olóbì wọ̀ọ̀wọ̀ntiwọ̀,
Ọmọ Ìjẹ̀ṣà ti yoo bá ọrọ̀ kú,
Bí o bá fún unn l’óbì kan ṣoṣo
A máa so l’ábo l’ábo.
Eyi ti yoo bá òṣì ku,
Bi o báfún un l’óbì kan. A máa so l’akọ l’ákọ.
Ìtọ́ka sí ìparí – Ìjẹ̀ṣà àti Obì »

Pín káàkiri:

Yorùbá gbòde

Ẹ̀ka

Ojú ewé

Àkójọpọ̀ ọ̀rọ̀

Ìjápọ̀

Ìkíni àtìgbàdéìgbà

Africa Magic Yorùbá

Agbẹjọ́rò Amẹ́ríkà fẹ́ di Ọba ní ilẹ̀ Yorùbá

Funfun láúláú

ALÁRINÀ (ÀṢÀ ÌGBÉYÀWÓ NÍ ILẸ̀ YORÙBÁ)

Kíni ki nṣe?

Ibéèrè

Èsì (láti ọwọ́ Olùdámọ́ràn Fọláṣadé)

Ngugi: Èdè Àbínibí ní ilẹ̀ Áfíríkà

Haruna Iṣọ́lá àti Ẹgbẹ́ Majority ìlú Cotonou?

Èlò-ìṣẹ́ ẹ̀rọ ibanisọ̀rọ̀ alagbéka fún oríṣiríṣi orúkọ (16,452) ọmọ Yorùbá

Ẹ tẹ ibi ti atọ́ka si ní ibi, láti lọ si “iTunes”
fún gbígba ànfàní èlò-ìṣẹ́ Orúkọ Yorùbá yi,
si ori ẹrọ ibanisọ̀rọ̀ yin lọ́fẹ

Ìjẹ̀ṣà àti Obì

Èsì àwọn ènìyàn